Małżeństwo jest związkiem prawnym, który co do zasady zawierany jest z zamiarem jego trwałości. W polskim porządku prawnym istnieją różne sposoby ustania małżeństwa, a jednym z najczęściej występujących jest rozwód.
Rozwód to rozwiązanie małżeństwa przez sąd na żądanie jednego lub obojga małżonków. Nie wystarczy jednak samo przekonanie stron, że nie chcą już pozostawać w związku małżeńskim. Sąd może orzec rozwód wyłącznie wtedy, gdy pomiędzy małżonkami nastąpił zupełny i trwały rozkład pożycia.
Przez pożycie małżeńskie rozumie się trzy podstawowe więzi:
Rozkład pożycia jest zupełny, gdy wszystkie te więzi ustały. Musi on być również trwały, co oznacza, że w ocenie sądu nie ma realnych perspektyw na odbudowanie relacji małżeńskiej. Jeżeli istnieją widoki na utrzymanie się małżeństwa sąd może skierować małżonków do mediacji albo zawiesić postępowanie.
Nawet jeśli pomiędzy małżonkami nastąpił zupełny i trwały rozkład pożycia, istnieją sytuacje, w których rozwód nie zostanie orzeczony.
Sąd odmówi rozwiązania małżeństwa, jeżeli:
Każda sprawa rozwodowa jest oceniana indywidualnie, a sąd bierze pod uwagę całokształt okoliczności dotyczących sytuacji rodzinnej stron.
W wyroku rozwodowym sąd co do zasady rozstrzyga, czy i który z małżonków ponosi winę za rozkład pożycia małżeńskiego.
Możliwe są trzy warianty:
Rozwód bez orzekania o winie zazwyczaj pozwala na szybsze zakończenie postępowania i ograniczenie konfliktu pomiędzy stronami. Z kolei ustalenie winy może mieć znaczenie m.in. dla ewentualnych roszczeń alimentacyjnych pomiędzy byłymi małżonkami.
Jeżeli małżonkowie posiadają wspólne małoletnie dzieci, sąd musi rozstrzygnąć również kwestie związane z wykonywaniem władzy rodzicielskiej, kontaktami z dziećmi oraz obowiązkiem alimentacyjnym. Jeżeli małżonkowie chcą uzyskać rozwód i nie mają wspólnych małoletnich dzieci sąd może ograniczyć postępowanie dowodowe do przesłuchania stron.
W zależności od okoliczności sprawy sąd może także orzec o sposobie korzystania ze wspólnego mieszkania, a w niektórych przypadkach dokonać podziału majątku wspólnego.
Orzeczenie rozwodu powoduje ustanie małżeństwa z chwilą uprawomocnienia się wyroku. Od tego momentu byli małżonkowie odzyskują stan wolny i mogą zawrzeć nowe małżeństwo.
Rozwód wywołuje również szereg skutków majątkowych i osobistych, w tym:
Rozwód jest jedną z ustawowo przewidzianych form ustania małżeństwa i stanowi rozwiązanie stosowane w sytuacji, gdy pomiędzy małżonkami doszło do zupełnego i trwałego rozkładu pożycia. Choć dla wielu osób jest to trudne doświadczenie życiowe, z prawnego punktu widzenia rozwód pozwala na ostateczne uregulowanie sytuacji osobistej i majątkowej stron oraz stworzenie podstaw do rozpoczęcia nowego etapu życia.
Powyższy artykuł ma jedynie charakter informacyjny i ogólny, w związku z czym nie stanowi porady ani opinii prawnej.
Jeśli czujesz, że przedstawione zagadnienie może dotyczyć Ciebie zgłoś się do Kancelarii Urban – oferujemy fachową i kompleksową pomoc. Skontaktuj się z adwokat Eweliną Urban lub adwokatem Jakubem Urbanem z Kancelarii Adwokackiej URBAN w Rzeszowie (Adwokat Rzeszów) – zadzwoń – 884 888 536, napisz: sekretariat@kancelariaurban.com lub umów się na konsultacje za pomocą formularza kontaktowego.
Autor: Emilia Gościak z Kancelarii Adwokackiej Urban w Rzeszowie (Adwokat Rzeszów).